Het gebruik maken van deze uitspraak bij eventuele publicatie, is alleen toegestaan indien de gehele URL wordt overgenomen. Het kopieren van deze uitspraak en het plaatsen hiervan op een site is zonder toestemming van de Stichting PAL, uitdrukkelijk verboden.
vonnis
 
RECHTBANK ALKMAAR
 
Sector Kanton
 
Locatie Alkmaar
 
zaaknr/rolnr.: 195907\05-4369 (CP)
uitspraakdatum: 22 februari.2006
 
Vonnis in de zaak van:

I.
II.
III.

allen te [woonplaats]
eisende partijen in de hoofdzaak/gedaagde partijen in het incident.
verder ook te noemen: [X], II en III
gemachtigde: mr. M. Bonefaas, advocaat te Alkmaar
 
tegen
 
de besloten vennootschap m.b.a. Aegon FinanciŽle Diensten B.V. te Leeuwarden
gedaagdepartij in de hoofdzaak / eisende partij in bet incident.
verder ook te noemen: Aegon.
gemachtigden: mr. B.W.G. van der Velden en mr. H.J van der Baan (Allen & Overy LLP) te
Amsterdam.
rolgemachtigde: F.J.M. van der Meer en J.G. Philipsen, gerechtsdeurwaarders te Alkmaar.
 

Het procesverloop
in de hoofdzaakenin het incident
 
 - [X] heeft bij dagvaarding van 8 september 2005 een vordering ingesteld.
 - Aegon heeft daarop een incidentele conclusie houdende de exceptie van (absolute)
   onbevoegdheid genomen.
 - Daar heeft [X] bij incidentele antwoordconclusie op gereageerd.
 - De inhoud van de processtukken geldt als hier ingelast.
 - Ten slotte is heden uitspraak bepaald.
 
De vaststaande feiten
in de hoofdzaak en in het incident
 
1.De onderhavige zaak ziet op een vijftal tussen partijen gesloten overeenkomsten:
1.1. Op 6 april 2000 hebben [X], II en III (genaamd: cliŽnt) en Aegon een
      leaseovereenkomst gesloten met betrekking tot het product "Rendements
      Vliegwiel" onder contractsnummer4400...2 met een looptijd van 120 maanden,
      te rekenen vanaf20 maart 2000, zijnde de aankoopdatum van de aandelen.
1.2. Op 31 juli 2000 hebben [X], II en III (genaamd: cliŽnt) en Aegon een
      leaseovereenkomst gesloten met betrekking tot het product "Koopsom Vliegwiel"
      onder contractsnummer 2500...3 met een looptijd van 60 maanden, te rekenen
      vanaf 12 juli 2000, zijnde de aankoopdatum van de aandelen.
 
1.3. Op 18 mei 2000 hebben de (toen) minderjarige kinderen van [X] II en III en Aegon ieder
      afzonderlijk een leaseovereenkomst gesloten met betrekking tot bet product "Junior
      Vliegwiel" onder de respectievelijke contractsnummers 3900...7,3900...6 en
      3900...8 met telkens een looptijd van 120 maanden, te rekenen vanaf 1 mei 2000,
      zijnde steeds de aankoopdatum van de aandelen. .
 
2. In elk van deze overeenkomsten beeft de cliŽnt van Aegon een pakket aandelen geleast bij
een aantal aandelemondsen (zoals: ABN Amro, Ahold, Getronics, ING etc) met een totaal
aankoopbedrag van respectievelijk Ä 10.264,44 ("Rendements Vliegwiel"),Ä 20.207,60
("Koopsom Vliegwiel") en driemaal Ä 1.379,60 ("Junior Vliegwiel") voor een leasesom van
respectievelijk Ä 21.072,84, Ä 28.434,20 en driemaal Ä 2.778;-.
Naast de gemelde aankoopbedragen bestaat de leasesom telkens uit een bedrag van Ä 544,80
aan toekomstige administratiekosten (m.u.v. "Koopsom Vliegwiel"), alsmede aan totaal te
betalen rente tijdens de looptijd van de onderscheiden1ijke overeenkomsten van
respectievelijk Ä 10.263,84, Ä 8.226,60 en driemaal Ä 853,84.
 
3. De cliŽnt was volgens de overeenkomst: "Rendements Vliegwiel" gehouden de leasesom
als volgt te voldoen:
   -  naast de maandelijkse administratiekosten: 120 maandelijkse termijnen aan rente van
      Ä 90,07, door middel van automatische incasso te betalen op de 1e van iedere maand,
      te beginnen op de 1e van de maand volgende op de aankoopdag van de aande1en;
   -  een bedrag van Ä 45,38 uiterlijk op de 15e dag van de 119e maand;
   -  het restant ten bedrage van Ä 10.219,06 aan het einde van de overeenkomst, welk
      restant kan worden verrekend met de verkoopopbrengst van de aandelen.
 
4. De cliŽnt was volgens de overeenkomst: "Koopsom Vliegwiel" gehouden de leasesom als
volgt te voldoen:
   -  een bedrag van Ä 8.226,60 aan contante waarde van de renteverplichtingen, binnen
      twee weken na ondertekening van de overeenkomst;
   -  een bedrag van Ä 45,38 uiterlijk op de 15e dag van de 59e maand;
   -  het restant ten bedrag van Ä 20.162,22 aanhet einde van de overeenkomst,welk
      restant kan worden verrekend met de verkoopopbrengst van de aandelen.
 
5. De cliŽnt was volgens de overeenkomst: "Junior Vliegvliel" (telkens) gehouden de
leasesom als volgt te voldoen:
   -  120 gelijke maandelijkse termijnen van Ä 23,15, door middel van automatische incasso
      te betalen op de 1e van iedere volgende maand, te beginnen op de 1e van de maand
      volgend op de aankoopdag van de aandelen.
 
6. Op de overeenkomsten zijn respectievelijk van toepassing de Bijzondere Voorwaarden
Rendements Vliegwiel, Koopsom Vliegwiel en Junior Vliegwiel (hierna: de Bijzondere
Voorwaarden).
 
7. In de onderscheidenlijke overeenkomsten wordt (onder artikel 6 van "Rendements
Vliegwiel" en "Junior vliegwiel" dan wel onder artikel 7 van "Koopsom Vliegwiel")
vermeld dat zodra cliŽnt al datgene aan Aegon heeft betaald wat hij haar krachtens de
overeenkomst en de daarbij behorende Bijzondere Voorwaarden verschuldigd is of zal
worden, cliŽnt van rechtswege eigenaar wordt van de aandelen.
 
8. De Bijzondere Voorwaarden melden onder:
8.1. artikel 1 dat Aegon eigenaresse blijft van de aandelen totdat de cliŽnt haar al
      datgene beeft betaald wat hij .haar krachtens de overeenkomst verschuldigd is;
8.2. t.a.v. "Koopsom Vliegwiel":
               artikel 2 dat alle baten en waardeveranderingen van de aandelen cliŽnt
               toekomt. In geval van keuzedividend heeft de ciŽnt telkens de mogeiijkheid
               het dividend te laten uitkeren in contanten dan wel in aandelen. Indien voor
               dividend in aandelen wordt gekozen, zal Aegon deze aandelen kosteloos op
               de Amsterdamse Effectenbeurs verkopen en de opbrengst aan de cliŽnt doen
               toekomen. Aegon zal de dividendbaten zo spoedig mogelijk na
               betaalbaarstelling daarvan aan cliŽnt doen toekomen, zulks eventueel onder
               aftrek van wettelijk verplichte inhoudingen. Aegon zal alle verdere aan de
               aandelen.verbonden rechten uitoefenen op de wijze als haar nuttig en
               noodzakelijkvoorkomt.
               artikel 2 dat alle baten en waardeveranderingen van de aandelen cliŽnt
               toekomt. In geval van keuzedividend heeft de clii5nttelkens de mogelijkheid
               het dividend te laten uitkeren in contanten dan wel in aandelen. Indien voor
               dividend in aandelen wordt gekozen, zal Aegon deze aandelen kosteloos op
               de Amsterdamse Effectenbeurs verkopen en de opbrengst aan de cliŽnt doen
               toekomen. Aegon zal de dividendbaten zo spoedig mogelijk na .
               betaalbaarsteling daarvan aan cliŽnt doen toekomen, zulks (eventueel) onder
               aftrek van wettelijk verplichte inhoudingen. De uitbetaling geschiedt op een
               door cliŽnt aangehouden Aegon SpaarVrij rekening bij de Aegon Bank N.V.
               Aegon zal alle aan de aandelen verbonden rechten uitoefenen op de wijze als
               haar nuttig en noodzakelijk voorkomt.
     t.a.v.  "Junior Vliegwiel":
               artikel 2 dat alle baten en waardeveranderingen van de aandelen cliŽnt
               toekomt. In geval van keuzedividend heeft de cliŽnt telkens de mogelijkheid
               het dividend te laten uitkeren in contanten dan wel in aandelen. Indien voor
               dividend in aandelen wordt gekozen, zal Aegon deze aandelen kosteloos op
               de Amsterdamse Effectenbeurs verkopen en de opbrengst aan de cliŽnt doen
               toekomen. Aegon zal de dividend baten zo spoedig mogelijk na
               betaalbaarstelling daarvan aan c1iŽnt doen toekomen, zulks (eventueel) onder
               aftrek van wettelijk verplichte inhoudingen. De uitbetaling geschiedt op een
               Aegon SpaarVrij rekening bij de Aegon Bank t.n.v. cliŽnt. Aegon zal alle
               aan de aandelen verbonden rechten uitoefenen op de wijze als haar nuttig en
               noodzakelijk voorkomt.
 
8.3. artikel 3 dat bet beleggingsrisico, waarŁnder begrepen het risico van een
      waardedaling van de aangekochte aandelen alsmede het uitblijven van opbrengsten
      daarvan, is voor rekening van cliŽnt.
 
8.4. artikel 8 dat de cliŽnt niet om uitlevering van de aandelen zal vragen en er mee
      instemt dat de aandelen op naam van Aegon geadministreerd blijven totdat Aegon
      conform artikel 9 verplicht is tot rechtstreekse levering Vande aandelen aan cliŽnt;
 
8.5. t.a.v. "Koopsom Vliegwiel":
               artikel 9 dat aan het eind van de overeenkomst, nadat cliŽnt aan al zijn
               verplichtingen uit de overeenkomst heeft voldaan, Aegon binnen een week
               na afloop van de overeenkomst de aandelen voor cliŽnt zal verkopen tenzij
               cliŽnt schriftelijk opteert voor uitlevering van de aandelen via Bank
               Labouchere N.V. De verkoopopbrengst zal in het eerste geval door Aegon
               aan cliŽnt worden uitbetaald. De verkoop vindt plaats op de eerste beursdag
               na opdracht daartoe;
      t.a.v. "Rendements Vliegwiel":
               artikel 9 dat aan het eind van de overeenkomst,nadat cliŽnt aan al zijn
               verplichtingen uit de overeenkomst heeft voldaan, Aegon de aandelen voor
               cliŽnt zal verkopen onder verrekening van de restant hoofdsom, tenzij cliŽnt
               ten minste'ťťn maand voor afloop van de overeenkomst schriftelijk aan
               Aegon heeft laten weten de voorkeur te geven aan levering van de aandelen.
               Verkoop vindt plaats op de eerste beursdag na afloop van de overeenkomst.
      t.a.v. "Junior Vliegwiel":
               artikel 9 dat aan het eind van de overeenkomst, nadat cliŽnt aan al zijn
               verplichtingen uit de overeenkomst beeft voldaan, Aegon via Bank
               Labouchere N.V. de aandelen zal leveren aan de cliŽnt, tenzij cliŽnt alsdan
               schriftelijk meedeelt de voorkeur te geven.aan de verkoop van de aandelen.
               De verkoopopbrengst zal in dat geval.door Aegon aan cliŽnt worden
               uitbetaald. De verkoop vindt plaats op de eerste beursdag na opdracht
               daartoe;
 
8.6. artikel 12 als eerste volzin t.a.v."Koopsom Vliegwiel" en "Junior Vliegwiel" dan
      wel artikel 13 als eerste volzin t.a.v. "Rendements Vliegwiel" dat de aandelen door
      Aegon zullen worden gehouden bij Bank Labouchere N.V. te Amsterdam.
 
Het geschil
in het incident
 
9. Kort gezegd, vordert Aegon dat de kantonrechter de onderhavige zaak verwijst naar de
bevoegde kamer van deze rechtbank, kosten rechtens.
 
10. Daartoe heeft Aegon voor alle weren - zakelijk samengevat - aangevoerd, dat de
onderhavige tussen partijen gesloten effectenleaseovereenkomsten niet zijn aan te merken als
overeenkomsten van koop op afbetaling, en daarmee noch zijn te beschouwen als (een vorm
van) huurkoop, noch dezelfde strekking hebben.
 
11. Zij baseert haar stelling op een viertal gronden - kort gezegd -: 1) de overeenkomsten
strekken niet tot verkrijging van zaken, 2) de koopprijs is in ťťn keer bij het aangaan van de
overeenkomsten betaald en wel gefinancierd door middel van een door Aegon verstrekte
lening, 3) de door Aegon gekochte aandelen zijn nooit aan [X] geleverd, en ten slotte
4) hebben partijen bij de overeenkomsten ook nooit de bedoeling gehad om deze aandelen
direct af te leveren of anderszins een overeenkomst van huurkoop te sluiten.
 
12. Volgens Aegon is daarom de sector kanton van deze rechthank niet bevoegd om de zaak
te behandelen, reden waarom zij vindt dat de zaak op de voet van art 71 lid 1 Rv moet
worden verwezen naar de bevoegde kamer van deze rechtbank, teneinde daar verder te
worden behandeld en beslist
 
13. [X] heeft bij incidentele antwoord conclusie gemotiveerd geconcludeerd tot
afwijzing van de incidentele vordering, kosten rechtens, waarop - voorzover van belang -
hierna nader zal worden ingegaan.
 
De beoordeling
in het incident
 
14. Voorop wordt geoordeeld dat Aegon tijdig een beroep beeft gedaan op de exceptie.van
onbevoegdheid.
 
15. Naar bet oordeel van de kantonrechter faalt bet beroep van Aegon op de exceptie van
(absolute) onbevoegdheid nu de hierbedoelde, vijftal tussen partijen gesloten
leaseovereenkomsten kunnen worden gekwalificeerd als, dan wel de strekking bebben van,
overeenkomsten van huurkoop in de zin van artikel 7A:1576h. Terzake dient het volgende.
 
Stelling Aegon: De overeenkomsten strekken niet tot verkrijging van zaken als bedoeld in
artikel 7A:1576h BW.
 
16. De overeenkomsten tussen partijen betreffen de leasing van aandelen. Aandelen zijn
vennogensrechten in de zin van art 3:6 BW. Artikel 7:47 BW bepaalt dat koop .ook
betrekking kan hebben op vermogensrechten, terwijl ingevolge art. 7A:1576 lid 15 BW - kort
gezegd - het bepaalde ter zake van koop en verkoop op afbetaling en huurkoop van
overeenkomstige toepassing is op vermogensrechten, niet zijnde registergoederen, voor
zover dat in overeenstemming is met de aard van het recht. Dit laatste is niet opgeworpen
door Aegon en zal daarom buiten beschouwing blijven. Hoewel art. 7A:1576h handelt
over de huurkoop van een zaak, dient daar op grond van het vorenstaande eveneens een
vermogensrecht te worden begrepen. Aandelen zijn derhalve vatbaar voor huurkoop.
 
Stelling Aegon: De koopprijs is in ťťn keer bij het aangaan van de overeenkomst voldaan
door middel van een geldlening van Aegon aan de eisers.
 
17. Tussen partijen is overeengekomen, als hiervoor onder 3., 4. en 5. breder omschreven,
dat de leasesom in termijnen zal worden betaald, waanneer naar het oordeel van de
kantonrechter voldaan is aan het gestelde in art. 7A:1576 1id 1 BW (koop en verkoop op
afbetaling). Daaraan doet niet af dat deze termijnbetaling de rente betreft (zonder directe
aflossing van de lening) dan wel dat de contante waarde van de renteverplichting ineens
moet worden voldaan. Dit alles maakt immers deel uit van de som van alle betalingen
waartoe de cliŽnt gehouden is, vide art. 7A:1576c lid 2 BW, teneinde de eigendom van de
aandelen (uiteindelijk) te verkrijgen.
 
Stelling Aegon: De aandelen zijn nimmer aan [X] geleverd, waarmee niet voldaan is
aan (de definitie van) art. 7A:1576h lid 1 BW.
 
18. Aegon wijst op de omstandigheid dat levering eerst kan plaatsvinden door bijschrijving
van de naam van [X] in de (aandelen)administratie. Aegon heeft echter in de
Bijzondere Voorwaarden bepaald. dat de aandelenop haar naam geadministreerd blijven en
dat de aandelen pas geleverd worden als de cliŽnt aan al zijn verplichtingen uit de
overeenkomst heeft voldaan.In die visie is derhalve geen sprake van levering als bedoeld in
art. 7A:1576h BW, en daarmee geen sprake van huurkoop. De kantonrechter passeert deze
stelling. Uit art. 7A:1576h lid 2 BW volgt immers dat ook overeenkomsten die niet vallen
onder de omschrijving van de overeenkomst in het eerste lid van dat wetsartikel, maar wel de
strekking daarvan hebben, ook als huurkoop kunnen worden aangemerkt. Dat de onderhavige
overeenkomsten dies trekking hebben, daarvoor bestaan meerdere aanwijzingen. Zoheeft
Aegon zich verbonden de cliŽnt het genot van de aandelen te verschaffen door hem alle baten
en waardeveranderingen toe te laten komen, en betaalbaarstelling van dividenden. Dit komt
overeen met het bepaalde in de art.7A:1576m en 1576n BW, dat respectievelijk handelt
over de rechten (en plichten) van de huurkoper en de vruchten van de zaak waarvan de
huurkoper het genot heeft. In de Bijzondere Voorwaarden is eveneens vastgelegd dat de
client het risico van de waardeveranderingen (waaronder begrepen de waardedaling en het
uitblijven van opbrengsten) draagt. Dit komt overeen met het bepaalde in art. 7A:1576m lid
4 BW, waarin vastgelegd is dat de huurkoper het risico van de zaak draagt (wel eerst na
aflevering, maar daarin ziet de kantomechter geen aanleiding er anders over te denken).
De overeenkomsten bepalen ook dat zodra de cliŽnt de volledige betalingen heeft verricht,
hij van rechtswege (automatisch)eigenaar wordt van de aandelen. Dit volgt ook uit de
Bijzondere Voorwaarden (artt. 1 en.9). Dat de cliŽnt ook kan kiezen voor verkoop van de
aandelen, doet daar niet aan af. Met het vorenstaande wordt feitelijk voldaan aan de inhoud
van art. 1576h BW, erop neerkomende dat de aandelen niet door de enkele aflevering
(bijschrijving in de administratie) in eigendom overgaan, maar eerst door algehele betaling
door de cliŽnt (hoofdsom, rente, administratiekosten etc).
 
Stelling Aegon: partijen hebben bij de overeenkomsten ook nooit de bedoeling gehad om
deze aandelen direct af te leveren of anderszins een overeenkomst van huurkoop te sluiten
 
19. De stelling is niet voldoende feitelijk onderbouwd, zodat de kantonrechter hieraan
voorbij gaat.
 
20. De slotsom moet zijn dat de overeenkomsten, die in deze procedure centraal staan, onder
het bereik van art. 7A:1576h BW vallen op grond waarvan de kantonrechter bevoegd is over
de zaak te oordelen. De vordering tot verwijzing is derhalve niet toewijsbaar, met
veroordeling van Aegon in de kosten als de in het ongelijk te stellen partij.
 
De beslissing
 
De kantonrechter:
 
in het incident:
 
Verklaart de exceptie van absolute onbevoegdheid ongegrond.
Veroordeelt Aegon in de kosten van het incident aan de zijde van [X] gevallen en
vastgesteld op Ä 400,- aan salaris van de gemachtigde, waarover Aegon geen BTW
verschuldigd is.
 
in de hoofdzaak:
 
Verwijst de zaak naar de openbare terechtzitting (rolzitting) van de rechtbank te Alkmaar,
sector kanton, van woensdag 22 maart 2006 te 10.30uur, voor conclusie van antwoord aan
de zijde van Aegon. Verlenging van deze termijn wordt Aegon in beginsel niet verleend.
 
Dit vonnis is gewezen door mr. A.S. Friedberg, kantonrechter, bijgestaan door de griffier, en
op 22 februari 2006 in het openbaar uitgesproken.

Ingescant en bewerkt naar HTML Copyright (C) Stichting PAL